Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

Το ΣΙΝΤΡΙΒΑΝΙ του Θωμά Θωμόπουλου, από το Παλατάκι στο Χαϊδάρι, στην Πλατεία Πλυτά στο Παγκράτι, στη συνέχεια στην Πλατεία Αμερικής και τέλος "tattoo" στο μπράτσο του...

 

Κινηματογραφική ταινία "Πλατεία Αμερικής/ Amerika Square (2016)

Ο "ρατσιστής" Νάκος (Μάκης Παπαδημητρίου) σε έναν από τους πολλούς ρατσιστικούς παροξυσμούς του, ζητάει από το δεύτερο ήρωα της ταινίας και παιδικό του φίλο, τον 
 tattoo artist Μπίλι (Γιάννης Στάνκογλου) να του "χτυπίσει" στο μπράτσο του το σιντριβάνι της Πλατείας Αμερικής.  



Ξεκινάμε ανάποδα, από το τέλος στην αρχή....Πρόκειται για δύο στιγμιότυπα από τη βραβευμένη ταινία "Πλατεία Αμερικής/ Amerika Square (2016), του Γιάννη Σακαρίδη, η οποία βραβεύτηκε στο 57ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου. H ταινία είχε επιλεγεί για να εκπροσωπήσει την Ελλάδα στην επετειακή 90ή απονομή των βραβείων Οσκαρ. (2018).

Οι τέσσερις ιστορίες της ταινίας, με τους τέσσερις  βασικούς "ηρωες" που ζουν για πολλά χρόνια στην περιοχή ή είναι περιστασιακοί επισκέπτες ή νέοι κάτοικοι (μετανάστες) της Πλατείας Αμερικής, γυροφέρνουν το "ακρωτηριασμένο" σιντριβάνι.

Ένα από τα τέσσερα σιντριβάνια που είχαν φιλοτεχνιθεί περίπου το 1916 από το γλύπτη Θωμά Θωμόπουλο. Είχαν κατασκευαστεί από τους αδελφούς Κοτζαμάνη. Αγοράστηκαν από το Δήμο Αθηναίων το 1962, από τον τελευταίο ιδιοκτήτη του Κτήματος (Έπαυλις) Χαϊδάρι (σημερινό Πύργο Παλατάκι) Ιωάννη Παληό.

Το συγκεκριμένο συντριβάνι, αρχικά μεταφέρθηκε από το Παλατάκι στην Πλατεία Πλυτά στο Παγκράτι, και στη συνέχεια στην Πλατεία Αγάμων (σημερινή Πλατεία Αμερικής), στη θέση ενός άλλου γλυπτού, του "μπρούτζινου βάτραχου", του οποίου η τύχη του αγνοείται. 

Στην ταινία "Πλατεία Αμερικής" το βλέπουμε συχνά ως εικόνα, μαζί με τη σκακιέρα, αλλά και ακούμε τον έναν από τους τέσσερις ήρωες της ταινίας, το "ρατσιστή" "μεταναστοκυνηγό"   Νάκο (Μάκης Παπαδημητρίου) άνεργος που ζει ακόμα με τους γονείς του, να αναφέρεται με πάθος  στο "σιντριβάνι μας" που έχει κατακλυστεί από τους αλλοδαπούς.


Ο ρατσιστής Νάκος στο σιντριβάνι της Πλατείας Αμερικής

Ο ρατσιστής Νάκος σε έναν από τους πολλούς ρατσιστικούς παροξυσμούς του, ζητάει από το δεύτερο ήρωα της ταινίας και παιδικό του φίλο, τον  tattoo artist Μπίλι (Γιάννης Στάνκογλου) να του "χτυπίσει" στο μπράτσο του το σιντριβάνι της Πλατείας Αμερικής.  

Η αφίσα της ταινίας - Στη μηχανή ο  tattoo artist Μπίλι (Γιάννης Στάνκογλου) με την μπλεγμένη με τη μαφία Αφρικανή τραγουδίστρια, με φόντο τη σκακιέρα της Πλατείας Αμερικής.

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ - Πλατεία Αμερικής [Amerika Square]. Διάρκεια 86 λεπτά, (2016).

Αναφορές στο σιντριβάνι & στο τατουάζ στα εξής λεπτά: 4-5 | 27 - 29 | 67

Πρωταγωνιστούν: Γιάννης Στάνκογλου, Μάκης Παπαδημητρίου, Βασίλης Κουκαλάνι,  Θέμις Μπαζάκα, Ερρίκος Λίτσης, Αλέξανδρος Λογοθέτης, Ξένια Ντάνια, Ρέα Πεδιαδιτάκη, Σουλτάν Αμίρ, Πέτρος Σαντοβίτο, Αχιλλέας Κυριακίδης
Σκηνοθεσία: Γιάννης Σακαρίδης
ΔΕΙΤΕ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ ΕΔΩ - ΜΕ ΠΟΛΛΕΣ ΔΙΑΚΟΠΕΣ ΓΙΑ ΔΙΑΦΗΜΙΣΕΙΣ.


Στιγμιότυπο από την ταινία, 4 - 5ο λεπτό. Ο βραβευμένος ηθοποιός Βασίλης Κουκαλάνι, στο ρόλο του Τάρεκ, Σύρου πρόσφυγα,   με τη δεκάχρονη κόρη του, αναζητούν τρόπο να πάνε στη Γερμανία. 
Στο βάθος το "ακρωτηριασμένο" για δεύτερη φορά σιντριβάνι. Δεν έχουν τοποθετηθεί ακόμα τα τέσσερα γυμνά παιδάκια, οι  "ερωτιδείς" με τα κοχύλια.

Ένα ακόμα στιγμιότυπο από την ταινία -  Η πλατεία, το σιντριβάνι και τα περιστέρια.


Το σιντριβάνι από το Παλατάκι στην Πλατεία Αμερικής σήμερα (Δεκέμβριος 2025). Έχουν τοποθετηθεί οι "πληγέντες", τα πρώην ακρωτηριασμένα "γυμνά παιδάκια" (ερωτιδείς) και το σιντριβάνι λειτουργεί (Φωτ. Κώστας Φωτεινάκης).


Στιγμιότυπο από την ταινία "ΔΙΑΚΟΠΕΣ ΣΤΗΝ ΑΙΓΙΝΑ", 1958. Η σκάλα στον Πύργο Παλατάκι, η Αλίκη Βουγιουκλάκη, και το σιντριβάνι ακέραιο και μεγαλοπρεπές στην αρχική του θέση, πριν από την αγορά από το Δήμο Αθηναίων, τη μεταφορά του, τον ακρωτηριασμό του και την τοποθετησή του σε δύο πλατείες (Πλυτά - Παγκράτι και Πλατεία Αμερικής -  Αγάμων).